Game of Thrones yani “Taht Oyunları” adlı dizi, ismi itibariyle açar ibare olarak karşımıza çıkmaktadır. Yetmiş üç bölümden oluşan bu dizi sekiz sezon olarak medyaya yansımıştır. HBO’da yayımlanan Taht Oyunları, fantastik bir tür olarak işlenmiştir. Metinler, diğer türlerle bir alışveriş durumuna sahiptir. Mitolojiden beslenen romanlar, romanlardan beslenen başka bir tür olarak dizileri/filmleri örnek verebiliriz. Amerikan yazar George R. R. Martin’in yazmakta olduğu bu fantastik serinin ilk romanı Buz ve Ateş’in Şarkısıdır. 17 Nisan 2011’de televizyonda yayımlanan bu dizinin ilk sezonu romana dayanılarak uyarlanmıştır. Fantezi edebiyatına baktığımızda en önemli özellikler; mekan, zaman ve canlı türlerin kendine has özelliklerle yansıtılmasıdır. Taht Oyunları adlı dizi Yedi Krallık ve Sur gibi yerlerde geçmektedir. Ejderhaların havada süzüldüğü, akgezenlerin de farklı bir tür olarak karşımıza çıkması merak uyandıracak bir şekilde işlenmiştir. Stark hanesi, Taht Oyunları evreninin en büyük hanelerinden birini ele almaktadır. İnsanlar Kuzey bölgesinde yaşamakta, ulu kurtları sahiplenmektedir. Lannister hanesi, Casterly kalesindeki bölgeyi yönetmekte ve altın sarısı rengindeki aslan sembolünü benimsemektedir. Targaryen hanesine bakıldığında üç başlı kırmızı ejderha figürü dikkat çekmektedir. Tyrell hanesi gülü, Tully hanesi alabalığı, Greyjoy hanesi deniz canavarını, Baratheon hanesi geyiği, Martell hanesi mızrak saplanmış kızıl güneşi, Aryyn hanesi de ay ve şahini sembolleştirmektedir.
Bayrak sembollerinin dışında; kuzgun, cüce, ateş, buz, yüz değiştirenler, kutsal ağaç, valyria çeliğinden kılıçlar, ormanın çocukları, ak gezenler, ışığın Tanrısına inanan kızıl kadın, cadılar/büyücüler gibi birçok sembol ve entrikalar söz konusudur. Dizide her karakterin önemli bir yere sahip olmasıyla birlikte, yaşadıkları coğrafyanın ve sembollerin özelliklerini karakterlerin üzerindeki etkisini görmek mümkündür. Kurt motifi, zor şartlarda yaşayan toplulukların fiziki ve manevi gücünü yansıtmaktadır. Ormanda korku salan kurt, korku dışında sürü fikrini de benimsemektedir. Bu sayede düzenleyeci bir etkisi olduğunu söylemek mümkündür. Stark hanesine baktığımızda karakterlerin birbirlerine bağlı oldukları görülmektedir. Ailesinin başına gelenlerden sonra Arya Stark karakterinin kendisini geliştirerek, cesur bir şekilde düşmanlarından intikam alması da onun öfkesini ve sadakatini göstermektedir. Arya Stark yaptığı yolculuklarda yüz değiştirmesini de öğrenerek, kimi düşmanlarından bu şekilde kurtulmaktadır. Onurlu diye anılan Ned Stark, ölümle karşı karşıya geldiğinde dahi doğruları haykırmaktadır. En sevilen karakterlerin de başında gelmektedir. Jon Snow karakterine baktığımızda ise bir amaç uğruna ölümden geri döndürülmüş cesur bir adam ortaya çıkmaktadır. Birçok inançta ölümden sonra dirilme söz konusu değilken, bu fantastik türde mümkündür. Jon Snow karakteri ise ak gezenlerle ilk karşılaşmayı yaşamış ve diyarı korumayı görev haline getirmiştir.
Aslan motifi ise güç, cesaret, asalet ve hakimiyet gibi anlamları içermektedir. Cersei Lannister gibi hırslı, Tywin Lannister gibi kurnaz, Tyrion Lannister gibi cüce ve zeki karakterlerinin yanı sıra karakter gelişimi açısından çok sevilen kral katili Jaime Lannister hanesi bu motifi benimsemektedir. “Ormanın Kralı” olarak anılan aslan sembolü, çağlar boyunca birçok kültürün görsel ve sözel anlatılarını süslemektedir. Aslan motifi aynı zamanda mutlak hakimiyeti en çok hissettiren sembol olarak karşımıza çıkmaktadır. Dizide de Robert karakteri öldükten sonra, tahta kısa süreli olarak çocukları çıksa da, en sonunda eşi Cersei Lannister tarafından yönetilmektedir. Aslan motifi en başta Budizm ile ortaya çıkmaktadır. Budizm’e göre aslan, Tanrı sembolünü ve hükümdarın oturduğu tahtı nitelendirmektedir. Bu figür, aynı zamanda zaferle bağdaştırılmaktadır. Güç, korku ve otorite kavramları da karakterlerin özellikleriyle oldukça ilişkilidir.
Taht Oyunları adlı dizinin en önemli hanelerinden birisi de Targaryen hanesidir. Bayraklarında üç başlı ejderha logosu taşıyan Targaryenlerin, aynı zamanda bu evrende ejderhaları da bulunmaktadır. “House of the Dragon” olan spin-off dizisinde her karakterin bir binicisi bulunurken, asıl seride Daenerys Targaryen karakterinin Drogon, Viserion ve Rhaegal isminde üç ejderhası bulunmaktadır. Buz ve Ateş’in Şarkısı adlı kitabın da kurgusal karakteri olan Dany, bu hanenin en son üyesidir. “Ejderhaların Annesi” olarak anılmaktadır. Dany, en başta savunmasız bir genç kız iken daha sonrasında cesur, kararlı ve umutlu bir lider olarak karşımıza çıkmaktadır. Ejderhalarla mücadele konusu, İran mitolojisinde ana temalardan biridir. Ejderhalar kimi zaman binicilerinin emrinde, kimi zaman ise başına buyruk hareket ettiği gözlemlenmektedir. Ejderhalar, psikanalitik açıdan bakıldığında gölgeyi yansıtmaktadır. Gölge, genelde mağara veya su dolu bir yansımaya bakmayla ortaya çıkmaktadır. Ejderhalar da kimi inanışlarda/mitolojilerde böyle yerlerle yaşamaktadır. Kişilerin ejderhalardan korkması, kendileriyle yüzleşmesi durumlarıyla eşdeğerdir. Ejderhalar büyüsel ve ruhsal güçleri olan, korkunç görünümlü motiflerdir. Dev boyutta olmaları ve ateş çıkarma gücüne sahip olmaları, kaos ortamı oluşturmasına oldukça müsaittir. Ancak dizide bu ateşten yanmayan tek kişi Daenerys Targaryen’dir. Bu nedenle de insanları hakimiyeti altına alması ve ordu toplaması onun için ek bir avantaj sağlamaktadır. Çünkü ateş, tüm kültürlerde, mitolojilerde, inanışlarda en önemli element olarak görülmektedir. Dizide, aynı zamanda büyücü olarak bilinen Melisandre, Işığın Tanrı’sına tapmakta ve alevlerin içine bakarak geleceği görmektedir. Melisandre, Jon Snow karakteri öldükten sonra onu diriltmiş ve geleceği kontrol etmeye çalışmıştır.
Zamanla bağımsız hale gelen Bran Stark, sakatlandıktan sonra üç gözlü kuzgun olarak hayatına devam etmiştir. “Bir daha asla yürüyemeyeceksin… ama uçacaksın.” repliği ile izleyiciye mesajlar verilmektedir. Bran, rüya görerek tarihi olaylar arasında dolaşma gücüne sahiptir. Bu sebeple müdahele yetkisi bulunanan Bran, serinin son bölümünde kral seçilmektedir. Ancak final bölümü izleyiciler arasında eleştirilmekte ve çelişkiler olduğu söylenmektedir. Bazı mitolojik anlatılarda kuzgun, ölülerin öbür dünyaya taşınmasına yardımcı olmaktadır. Kargaların/kuzgunların rollerinden birisi de insanlara ölümü öğretmektir. Kimi inanışlarda ise yeniden doğuş, kehanet ve bilgelikle bağdaştırılmaktadır. Kuzgunlar, insan yüzlerini tanımakta ve unutmamaktadır. Birçok yeteneklerinden biri de karanlıkta ışığı bulmaktır. Totem hayvanlarından olan kuzgun, şekil değiştirme ve aynı anda iki yerde olma yeteneğine de sahiptir.
Son olarak yaşam ağacı, ormanın çocukları ve akgezenlerden bahsedecek olursak; Yaşam ağacı, birçok kültürde derin bir sembolizme sahiptir. Kökleri yeraltına, dalları gökyüzüne ulaşan bu ağaç, fiziksel ve ruhsal dünyaları birleştirmekle bilinmektedir. Bu ağaç, yaşamı ve yeniden doğuşu sembolize etmektedir. Yani geçmişi ve geleceği birleştiren bir motif olarak görülmekte ve birliği, bütünlüğü işaret etmektedir. Türk mitolojisinde de, yaşamın kaynağı ve koruyucu olarak geçmektedir. Ormanın çocukları ise, her kayada, her akarsuda, her ağaçta bulunan adsız ve sayısız Doğa Tanrısına tapmaktadır. Bu sebeple panteizm inancı dikkat çekmektedir. Efsaneye göre insanlardan önce var olan ormanın çocukları, gizemli ve insan olmayan bir ırktır. Ormanın derinliklerinde, bataklıklarda, mağaralarda yaşayan ormanın çocukları insanlarla olan savaşında oldukça azalmış ve kendilerini onlardan korumak adına bir adamın kalbine ejder camı saplayarak, ondan bir akgezen yaratmışlardır. Akgezenler ise böylece insanlığa tehdit oluşturmuş ve kendi, buzdan ölü topluluğunu yaratmıştır. Bu sebeple surlar yapılmış, gece nöbetleri tutulmuş, Jon ve Tyrion gibi önemli isimler bu konuda insanları bilinçlendirmeye çalışmışlardır.
Ezcümle, fantastik türlerde işlenen sembollere baktığımızda anka kuşu, ejderha, totem hayvanları, yaşam ağacı gibi birçok unsur karşımıza çıkmaktadır. Her kültürün kendine özgü motifleri bulunmaktadır. Bu motifler ve temalar, fantastik türleri zengin ve etkileyici kılmaktadır. Anlamlar değişse de, kültürlerin kimliğini ve değerlerini görmek mümkündür.
Bir yanıt yazın